ยาสุโกะ ทามากิ : ‘งานที่ดีไม่ใช่งานที่ใครสั่ง’ มุมมองการเป็นพนักงานออฟฟิศของแอดมินที่อายุมากที่สุดในโลก

เมื่อพูดถึงการทำงาน คุณอาจนึกถึงชีวิตที่ต้องอยู่ในกรอบ มีภาระหน้าที่อันหนักอึ้ง แรงกดดันมากมาย แต่สำหรับ ‘ยาสุโกะ ทามากิ’ คุณยายวัย 96 ปี พนักงานบริษัทที่ได้รับการยอมรับจาก Guinness World Record ว่าเป็นพนักงานแอดมินที่อายุมากที่สุด กลับมองแนวคิด ‘การทำงาน’ ต่างออกไป

คุณยายมองว่า การทำงานคือความสุขและเป็นพื้นที่การเติบโตที่ทำให้คุณยายเป็นตัวเองวันนี้ เธอยังไปทำงานสัปดาห์ละ 5 วัน และเปิดรับสิ่งใหม่ตลอดเวลา

เพราะชีวิตคือการเดินทางไกล งานที่คุณยายยาสุโกะเลือกทำเองก็ไม่ใช่สิ่งที่ต้องวิ่งหนีหรือฝืนทน แต่เป็นส่วนหนึ่งของเส้นทางที่เธอค่อย ๆ เรียนรู้และเติบโตไปพร้อมกับกาลเวลาที่เปลี่ยนไป 

เรียนรู้ที่จะทำงาน

เพราะคุณพ่อจากไปเร็ว ทำให้ลูกสาวคนโตอย่าง ‘คุณยายยาสุโกะ’ ต้องลุกขึ้นมาเป็นหัวหน้าครอบครัว เริ่มทำงานเลี้ยงดูแม่และพาน้อง ๆ อีก 3 คนไปโรงเรียนในวัย 15 ปี แม้จะเรียนจบด้วยคะแนนที่ดีเยี่ยมก็ตาม 

หลังจากนั้น เธอก็เข้าสู่โลกการทำงานเต็มตัว ลองไปทำงานบริษัทประกันภัยจนถึงโรงงานสิ่งทอ ได้เจอหัวหน้าและสภาพแวดล้อมการทำงานที่หลากหลาย แล้วเรียนรู้ที่จะ 'ทำงาน’ จริง ๆ 

“ฉันเคยทำงานในบริษัทที่มีตึกสวย ๆ แต่ฉันคิดว่า นี่คงไม่ใช่งานที่ฉันอยากทำ ถึงขนาดไม่อยากไปทำงาน หยุดไปประมาณหนึ่งสัปดาห์จนญาติที่แนะนำเข้าบริษัท โทรศัพท์มาตำหนิแรงมาก บอกว่า ยังไม่ได้ทำงานจริงจังเลย จะมาบ่นอะไร ต้องทำให้เต็มที่ก่อนสิ

“ตอนนั้นแหละที่ฉันได้สติ มาถามตัวเองว่า ฉันเคยเผชิญหน้ากับงานจริง ๆ แล้วหรือยัง ตั้งแต่นั้นมาก็เปลี่ยนทัศนคติ และตั้งใจทำงาน”

ปี 1955 คุณยายยาสุโกะในวัย 25 ปี สมัครเป็นพนักงานบัญชีและงานธุรการทั่วไปของบริษัทการค้า Sunco Industries Co., Ltd. ในเมืองโอซาก้าและใช้ชีวิตพนักงานด้วยความสุขและความสนุกในทุกวัน

“ฉันสนุกชอบเล่นกีฬา ไปเข้าร่วมกิจกรรมชมรมของบริษัทกับเพื่อน ๆ บางทีวันศุกร์ก็ไปเล่นสกีแล้วกลับมาทำงานตอนเช้าเลยก็มี (หัวเราะ) ฉันเต็มที่กับงานและการเล่นทั้งคู่ ทำให้ฉันสนุกกับชีวิตมาก”

เรียกได้ว่า เธอทำงานผ่านความเปลี่ยนแปลงของโลก ตั้งแต่ยุคอนาล็อกที่ทำงานบนกระดาษที่มีพนักงานเพียง 16 คนจนมาถึงยุคดิจิทัลที่ทุกคนทำงานบนโลกออนไลน์และมีพนักงานมาถึง 432 คน 

เธออยู่เคียงข้างบริษัทในวันที่ลำบาก ทั้งวิกฤตน้ำมันและวิกฤตการเงินหลายครั้ง เธอทำงานมา 15 ปีก็ได้เลื่อนตำแหน่งเป็นหัวหน้าฝ่าย และยังได้รับข้อเสนอจากบริษัทให้ทำงานต่อในวัยที่เธอกำลังจะเกษียณตอนอายุ 55 ปี และทำงานต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน

การทำงานของเธอไม่เพียงแค่เป็นภาพสะท้อนความมุ่งมั่น ความอดทน และการสู้งาน แต่ยังแสดงให้เห็นถึงความรักในงานที่ทำอย่างแท้จริง และนั่นคือคุณค่าที่ยังคงอยู่กับเธอเหนือกาลเวลา

นี่คืองานของฉัน

ประสบการณ์การทำงานอันยาวนานกว่า 71 ปี ทำให้เธอเจอผู้คนมากมายและจุดเปลี่ยน แต่เธอก็ปรับตัวและผ่านช่วงเวลาที่ยากลำบากมาได้

เธอเป็นพนักงานรุ่นพี่ที่น้อง ๆ เคารพและเป็นหัวหน้าที่ลูกน้องไว้ใจ 

“ตอนที่ฉันขึ้นเป็นหัวหน้าตอนอายุ 35 ปี ฉันคาดหวังมากไป ทำให้ลูกน้องไม่เข้าใจและต่อต้าน แต่ฉันมาคิดได้ว่า แทนที่จะยัดเยียดความคิดของตัวเอง ฉันเลือกที่จะทำงานใกล้ชิดกับพวกเขา แสดงให้เห็นว่า ลูกน้องไม่ใช่ผู้ช่วยของฉัน แต่เป็นพาร์ตเนอร์ และเป็นตัวเอกของงานนั้น

“การทำให้พวกเขารู้สึกว่า ฉันคือผู้แสดงและสามารถพึ่งพาฉันได้ นั่นคือหน้าที่ของหัวหน้า”

และที่สำคัญ นอกจากนี้ คุณยายยังคงเปิดรับความรู้ใหม่ทุกวัน อ่านหนังสือ และปรับตัวให้เข้ากับยุคสมัยที่เริ่มจากจุดเปลี่ยนในวันที่คอมพิวเตอร์กลายเป็นองค์ประกอบสำคัญของการทำงาน 

“ตอนอายุ 41 ปี มีการนำคอมพิวเตอร์เข้ามาใช้ หลายคนกลัวและไม่ถนัด แต่ฉันขี้สงสัยเลยสนใจและค่อย ๆ หาคำตอบสิ่งที่ไม่เข้าใจทีละอย่าง

“มีคนจำนวนหนึ่งที่ไม่สามารถปรับตัวกับคอมพิวเตอร์ได้และตัดสินใจลาออก การที่ฉันก้าวข้ามจุดนี้มาได้ ถือเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้ฉันทำงานต่อมาได้อย่างยาวนาน” 

อีกหนึ่งเหตุผลที่ทำให้เธอทำงานมาได้นาน เพราะเธอเชื่อสุดใจว่า งานเหล่านั้น เธอต้องทำเองและเป็นตัวเอกที่ต้องทำทุกงานให้ผ่านไปได้ 

“ฉันมักเตือนตัวเองว่า ไม่ว่างานจะเล็กน้อยแค่ไหนก็เป็นงานของฉัน แล้วฉันก็เป็นคนทำมันเอง  ฉันตั้งเป้าหมายให้ตัวเองชัดเจนและวางแผนลงมือทำ งานจึงไม่เคยกลายเป็นภาระ และทำให้สามารถทำงานด้วยความสนุกและมีความสุข” 

เคล็ดลับการทำงานของ ‘พนักงานแอดมินที่อายุมากที่สุดในโลก’

ปี 2021 คุณยายยาสุโกะได้ใบรับรองจาก Guinness World Record ว่าเป็น ผู้จัดการสำนักงานที่มีอายุมากที่สุดในโลก และยังคงไปทำงานสัปดาห์ละ 5 วัน อ่านหนังสือเติมความรู้ใหม่ๆ ทำงานเคียงข้างรุ่นน้องและไม่อายที่จะถามคำถามกับคนที่อายุมากกว่า

“ฉันคิดว่ามันเป็นเพียงการสั่งสมทีละเล็กทีละน้อยมาเรื่อย ๆ ฉันเชื่อเสมอว่าตัวเองเกิดมาเพื่อเป็นประโยชน์ต่อใครสักคน ดังนั้นฉันจึงอยากทำในสิ่งที่ทำให้ประธาน ผู้บริหาร และพนักงานทุกคนมีความสุขร่วมกัน และนั่นคือเป้าหมายตลอดชีวิตของฉัน”

เคล็ดลับสำคัญที่คุณยายถ่ายทอดไว้ในหนังสือ ‘บทเรียนจากหัวหน้าฝ่ายธุรการวัย 92 ปี’ (『92歳 総務課長の教え』) ที่เธอเขียนด้วยตัวเอง เธอบอกว่า “งานที่สำคัญต้องทำก่อน” และเตรียมตัวสำหรับการทำงานอยู่เสมอ

คุณยายจะจดบันทึกงานแต่ละวันและคำนวณเวลาที่ใช้ในแต่ละงาน นำข้อมูลเหล่านั้นมาวางแผนงานรายวันและรายเดือน ใช้ปฏิทินและสมุดบันทึกเพื่อดูภาพรวมงานทั้งหมด แล้วตัดสินใจเลือกงาน โดยดูจากความสำคัญของงานและวันกำหนดส่ง

เพราะเธอเชื่อว่า งานที่ดีไม่ใช่งานที่ถูกมอบหมาย แต่ต้องเป็นงานที่พนักงานคนหนึ่งเริ่มคิดและสร้างสรรค์ขึ้นมาด้วยตัวเอง 

“งานไม่ควรทำเพราะมีคนสั่ง แต่ควรทำด้วยเป้าหมายและแรงจูงใจของตัวเอง ถ้าทำได้  ไม่ว่าเกิดอะไรขึ้น คุณจะผ่านมันไปได้”

คุณยายตั้งเป้าจะทำงานจนอายุ 100 ปี เพราะมองว่างานที่เปลี่ยนแปลงไปแต่ละวันยังคงเป็นสิ่งที่ตื่นเต้น แม้ว่า วันนี้เธอจะอายุ 96 ปีแล้วก็ตาม 

แล้วเมื่อมองไปยังเพื่อนร่วมงานรุ่นหลาน สิ่งที่คุณยายอยากบอกพวกเขาคือ ลองมองตัวเองอย่างเป็นกลาง ดูข้อดีและข้อเสียของตัวเอง และโปรดใช้ชีวิตในแบบที่อยากเป็น

“พอเรามองเห็นข้อดีและข้อเสียของตัวเองด้วยใจที่เป็นกลาง เราจะเข้าใจตัวเองมากขึ้น และสามารถใช้ชีวิตในแบบที่เป็นตัวเราได้

“เพื่อนรอบตัวเริ่มจากไปมากขึ้น แต่เพราะฉันใช้ชีวิตในแต่ละวันอย่างมีคุณค่า ทำให้ฉันมีความสุขมาก จนคิดว่า ไม่ว่าเวลานั้นจะมาถึงเมื่อไร ฉันก็พร้อม”

และอย่าลืมซื่อสัตย์กับตัวเอง… 

“ไม่ว่าอายุเท่าไร ฉันอยากให้ทุกคนซื่อสัตย์กับตัวเอง กล้าและพร้อมท้าทายสิ่งใหม่ ตั้งเป้าหมาย แล้วเดินหน้าใช้ชีวิตต่อไป” 

เรื่องราวของคุณยายยาสุโกะไม่ได้บอกเราว่าควรทำงานนานแค่ไหน แต่บอกว่า ความหมายของชีวิตอาจเป็นเพียงการยอมรับตัวเอง ทำสิ่งตรงหน้าด้วยหัวใจ และไม่หยุดเรียนรู้

เพราะบางครั้งความสุขอาจไม่ได้ขึ้นอยู่กับวัย แต่อยู่ที่วันนี้เราได้ใช้ชีวิตในแบบที่เรายอมรับและภูมิใจแล้วหรือยัง

 

อ้างอิง

勤続61年 86歳の現役女性社員の玉置泰子さんインタビュー「仕事と人生を楽しむ秘訣」【サンコーインダストリー株式会社】/ OSAKA LADYGO

【世界最高齢の総務課長が教える】優しく頼れる兄貴分・姉貴分的な上司であっても「ハズしてはいけない」たった1つのポイント / ORICON NEWS

【92歳の現役総務課長が教える】 ビジネスに必須の「適応力」を高める 92歳の情報収集術 / DIAMOND Online

【92歳の現役総務課長が教える】 人と会ったとき絶対に忘れてはならないたった1つのこと / DIAMOND Online

【世界最高齢の総務課長が教える】90歳代でも若手社員と同じようにエクセルを使いこなせるのは、なぜ？/ DIAMOND Online

｢92歳･世界最高齢の総務部員｣が新入社員時代から66年間､毎朝必ずしてきた出社後のルーティン / President

92歳の総務課長が説く「100歳まで現役で働くための仕事・健康のコツ」/ Serai

入社してすぐに辞めようと思った会社に66年勤めているワケ / note

90-year-old woman from Japan becomes the world's oldest office manager / GUINNESS WORLD RECORDS

The Inspiring Journey of Yasuko Tamaki: Japan’s Oldest Office Worker at 92 / GANJING WORLD

World's ‘oldest office manager’ at 90 has no plans to retire / The Asahi Shimbun